Maar duurzaamheid is veel meer dan een goede score. Het geheim van De Natuurhoeve zit hem in een stuk toekomstgericht ondernemerschap, de juiste mensen en het bouwen van een verhaal wat aan alle kanten klopt! Want als de consument het verhaal hoort achter deze serie producten en ook nog eens ervaart hoe lekker ze zijn! dan kan daar nooit meer een dure marketingreclame van de concurrent tegenop. Maar wil AlbertHein wel dat de consument dit verhaal ook te horen krijgt?

Tijdens deze dag presenteerde ook Nudge zich. Nudge is het eerste duurzame consumentenplatform van Nederland en wil vooral de burger weer bij het product betrekken. En dat leek aardig gelukt te zijn want in de zaal zaten naast professioneel geïnteresseerden ook erg veel consumenten. Maar hoe betrek je de consument op een duurzame manier bij het bedrijf, het product en de boer? Frank Verhoeven presenteerde een interessante oplossing: Om duurzaam melk te produceren zonder veel verliezen naar het milieu in een veenweidegebied moet grasland bij voorkeur grasland blijven, het liefst met wortels van meer dan 1 meter diep. Maar in gras zit veel eiwit wat de koe niet optimaal kan benutten. Om die overmaat aan eiwit te compenseren heeft men geleerd mais te voeren (mais is namelijk eiwitarm). Maar in de meeste gevallen is mais bepaald niet goed voor de bodem (om nog maar te zwijgen over het slechte imago van mais in een open veenweidegebied voor de rondfietsende burger). Elk jaar op hetzelfde perceel mais verbouwen zorgt jaar op jaar voor een verdere achteruitgang van de bodemvruchtbaarheid.

Een alternatief voor mais is hooi. In goed hooi zit ook veel energie en weinig eiwit. Bovendien prikkelt hooi de pens van de koe en zorgt zo voor een betere diergezondheid. Een belangrijke voorwaarde voor goed hooi is vanzelfsprekend goed weer. Maar de boer van tegenwoordig vindt hooi maar lastig, het is veel werk en een hoop gedoe. Terwijl mais eenvoudig is en geheel is uit te besteden aan de loonwerker.

Zou het dan niet mooi zijn als de boer weer hooi gaat maken en de consument komt helpen het hooi binnen te halen? Dan organiseren we hooidagen, aangejaagd door sociale media (#hooien). Binnen de kortste keren staan er tientallen handjes klaar. Ik zie een uitbetaling in toetjes voor me of in een paar biertjes en zo is iedereen blij!

Kwestie van meer Boerenverstand om duurzaamheid weer leuk te gaan maken!

Meer lezen over Natuurhoeve, de consument en de retail? Lees het op Foodlog en op NieuwVers.

Vandaag is de #foodrevolution gestart! Op nieuwvers.nl vind je grote en kleine initiatieven voor gezond, eerlijk en duurzaam voedsel. Een zet in de rug voor consumenten en producenten om vooral meer van iets anders te gaan doen! Maak lekker en bijzonder eten en verkoop dit op bijzondere wijze! Laat je inspireren op deze nieuwe site www.nieuwvers.nu en ga vooral zelf aan de slag!

Volg de vijf eetregels

1. Eet nieuwvers (echt eten dus, dat laat de voedingswaarde van de oorspronkelijke producten wat het was)
2. Volg het seizoen (Nieuwvers helpt je slim te zijn, want van zo dichtbij mogelijk en waar veel van is, is lekkerder en nog goedkoper ook)
3. Drink uit de kraan (dat lijkt me logisch)
4. Eet gevarieerd, met mate en pas op met vlees en vis (dat wordt ontzettend duur, wen daarom maar vast aan minder)
5. Koop niet meer dan je eet & zorg dat je afval weer eten wordt (we zijn tenslotte allemaal onderdeel van The Great Chain of Being)

Verder:

• Doe het samen:
  Als consumenten, producenten en winkeliers samen bepalen wat er op ons bord komt, ontstaan nieuwe markten waar iedereen zich verantwoordelijk voor voelt. Slimme, toekomstgerichte bedrijven zullen er evenveel plezier van hebben als consumenten.
• Sluit kringlopen regionaal (binnen enkele tientallen tot honderden kilometers):
  Houd water en voedingsstoffen in een voor ons beschikbare vorm in omloop; alleen regionaal lukt dat optimaal.
• Houd ook de geldstromen regionaal:
  Dat zorgt voor voedselzekerheid en werk, zowel in Nederland als in andere landen.
• Wees biodivers wijs:
  In de natuur hangt alles met alles samen; respecteer je dat niet, dan loop je risico.
• Sjouw niet met halffabricaten of levende dieren:
  Dat verspilt energie, koopkracht en kostbare nutriënten en zorgt voor onnodig leed.
• Produceer regionaal en drijf inter-regionaal handel:
  Dat belast de natuur het minst; we kunnen nu eenmaal lang niet al ons voedsel lokaal kopen.
• Denk EEEE:
  Niet alleen Economisch (financiering), Ecologisch (natuur) maar ook Ethisch (mensen, dieren) en Esthetisch (schoonheid) moeten onze landbouw, voedselproductie en –consumptie met elkaar in evenwicht zijn.
• Zorg voor een gezond eetpatroon
  Reclame en verkooptactieken voeden ons op tot te veel en verkeerd eten; gebruik ze om mensen goed en eerlijk te laten eten.
• Verzamel revolutionair durfkapitaal in een beleggingsfonds
  Banken zien te weinig in echt innoverende projecten die op deze principes gebaseerd zijn; als investeerders tevens consumenten zijn ontstaat veel sneller rendabele vernieuwing

Duurzaamheidscertificaten kunnen binnenkort meetellen als vergroeningsmaatregel binnen het Europees Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB). Dat betekent dat Europees geld ingezet kan worden om de landbouw verder te verduurzamen. Boerenverstand gaat in een nieuw bedrijf gesloten kringlopen borgen met een kringloopcertificaat en de voordelen voor certificaathouders verder uitbouwen. Van 18 tot 24 april wordt in 5 provincies het certificaat uitgereikt aan enkele honderden voorlopende melkveehouders binnen het programma “Duurzaam Boer Blijven”.

Belonen voor prestaties
Op de vraag van Nederlandse Europarlementariër Esther de Lange of een kringloopcertificaat kan meetellen als ‘vergroeningsmaatregel’ in het nieuwe GLB, antwoordde EU landbouwcommissaris Dacian Cioloş positief. Dit betekent dat de vele honderden melkveehouders die nu al actief zijn in studiegroepen van het programma “Duurzaam Boer Blijven” binnenkort beloond kunnen gaan worden voor hun pionierswerk in het sluiten van kringlopen. Komende maand krijgen de deelnemende melkveehouders dan ook een certificaat uitgereikt dat niet alleen een erkenning voor henzelf is, maar ook de kringloopprestaties op hun bedrijf inzichtelijk maakt voor buitenstaanders. Deze transparantie is de eerste stap naar het kunnen belonen van maatschappelijke prestaties zoals een duurzaam bodembeheer, schoon drinkwater, meer biodiversiteit en bovenwettelijke milieu- en klimaatprestaties.

Week van Duurzaam Boer Blijven
Van 18 tot 24 april worden op diverse plekken in het land bijeenkomsten gehouden waarbij het kringloopcertificaat onder de aandacht wordt gebracht en wordt uitgereikt. De volgende bijeenkomsten staan gepland:

• 18 april – Uitreiking prijs voor de meest Duurzame Boer binnen het project Duurzaam Boer Blijven in Drenthe en lancering van het kringloopcertificaat. De prijs is beschikbaar gesteld door Rabobank Drenthe en wordt uitgereikt door gedeputeerde Munniksma. Drenthe Fijnfabriek in Erica, 19.30
• 19 april – Debat over certificering van kringlooplandbouw, met ondernemers, bedrijven en beleidsmakers uit Noord Nederland i.s.m. Foodlog Friesland, Drachten
• 20 april – Dag van het Groene Genieten – Lancering ‘Duurzame Weidezuivel’ met Nudge, Foodlog en Boerenverstand Utrecht West
• 21 april – Uitreiking kringloopcertificaten in Midden Delfland Zuid Holland
• 24 april – Uitreiking kringloopcertificaten in Groningen Groningen
• Eerder dit jaar zijn kringloopcertificaten uitgereikt in de Noordelijke Friese Wouden en later dit jaar zal dit gebeuren in de Gelderse Vallei en Friesland.

Kijk op www.duurzaamboerblijven.nl voor verdere details

Transparantie
Alle uitgereikte certificaten zijn gebaseerd op exacte cijfers die op het betreffende bedrijf gemeten zijn en gecontroleerd in studiegroepen. Vervolgens zijn de cijfers vertaald via een kringloopmodel zodat de ondernemer, maar ook een buitenstaander, kan zien hoe het bedrijf presteert op duurzaamheidsindicatoren. De borging van het certificaat verloopt steekproefsgewijs. Gecertificeerde bedrijven ontvangen een QR code die ze op hun staldeur of op andere plekken kunnen laten zien. De code verwijst naar een website die tekst en uitleg geeft.

Slechts het begin!
Het doel van Boerenverstand is om duurzaamheid concreter en tastbaarder te maken. Het certificaat maakt dan ook de weg vrij om ondernemers te belonen voor hun duurzame inspanningen. Boerenverstand overlegt op dit moment met waterschappen hoe melkveehouders in hun stroomgebied beloond kunnen worden voor ‘bovengemiddeld schoon water’. Overheden onderzoeken de mogelijkheden om efficiënte bedrijven te belonen met ontwikkelruimte in het mestbeleid en bij knellende gebieden, denk aan Natura2000. Maar de toepassingen zijn breder: banken kunnen extra kredietruimte of rentekorting bieden op basis van het certificaat en zuivelondernemingen kunnen duurzaamheidspunten aan het certificaat toekennen, zodat uiteindelijk ook een meerprijs via de melk gerealiseerd kan worden.

Meer informatie?
Uitgebreidere tekst en uitleg via: www.bvboerenverstand.nl

Al een poosje nik meer geblogd hier. Alle focus gaat de laatste maanden naar ons gezamenlijke programma “Duurzaam Boer Blijven”. Ik verwijs daar even naar toe voor alle updates!

Het ziet er naar uit dat extra inkomsten of beleidsruimte verkregen kan worden als wordt aangetoond dat extra inspanningen zijn verricht. Dat geldt ook voor een gesloten mineralenkringloop. Een kringloopcertificaat kan oplossingen bieden om milieuproblemen in de landbouw beheersbaar en kosteneffectief op te pakken. De deelnemende melkveehouders brengen jaarlijks hun duurzaamheidsprestaties in beeld en laten zien hoe efficiënt mineralen/grondstoffen zijn benut. Door deze resultaten te toetsen aan de groep stimuleren de bedrijven elkaar om elk jaar te verbeteren. Dat is niet alleen duurzamer voor de maatschappij, maar vooral ook voor de melkveehouder zelf. Het blijkt dat er nog steeds forse winsten te behalen zijn door minder krachtvoer te gebruiken en te focussen op de kwaliteit van het eigen voer en de bodem.

Films: om melkveehouders praktische handvaten te geven, zijn er drie filmpjes gemaakt. Filmpjes over voerkwaliteit, mestkwaliteit en bodemkwaliteit. In deze korte filmpjes geven melkveehouders en deskundigen uitleg over de verschillende aspecten in de kringloop. De komende weken worden de filmpjes stuk voor stuk gelanceerd. Op de website www.duurzaamboerblijven.nl is het eerste filmpje inmiddels geplaatst. Daarin wordt uitgelegd hoe lagere krachtvoerkosten zijn te realiseren door de benutting van het eigen ruwvoer omhoog te brengen.

Winter Workshops: Wilt u zelf concreet aan de slag met deze materie? Dan biedt Duurzaam Boer Blijven in Drenthe daarvoor een 8-tal workshops aan. Stuk voor stuk gericht op het verbeteren van uw bedrijfskringloop met gezondere dieren, meer rendement en een versterkte “licence to produce”! Welke workshops er allemaal zijn kunt u bekijken op www.duurzaamboerblijven.nl/workshops

Vanzelfsprekend is het allemaal niet zo zwart-wit, maar deze discussie wordt regelmatig op scherp gezet als het gaat om de koe in de wei of een jaarrond op stal, zie bijvoorbeeld hier in de Leeuwarder Courant. Voor en tegenstanders binnen de sector debatteren er fors op los. De fabrieken willen inmiddels het liefst weidemelk en biologische melk, want emotie verkoopt! sacherijnige en moeilijke wetenschappelijke verhaaltjes niet! Daar komt nog eens bij dat premium A merken (zoals Optimel en Milner) worden gepositioneerd met miljoenen aan reclamebudgetten. Als die grote merken onder vuur genomen worden door een Wakker Dier of een GreenPeace, dan verdampen al die investeringen als sneeuw voor de zon. Dat risico durft ook niemand meer te nemen. Want het moet allemaal wel kloppen!

Tot op de dag van vandaag is het nog steeds zo dat een koe die tevreden buiten graast makkelijk en vooral goedkoop melk produceert. De boer kan rustig aan doen in de zomer, 2x daags melken en ook eens een beetje vakantie houden. Sleutel tot succes blijkt keer op keer: het inkomen centraal zetten in plaats van de productie per koe!

Toch is denken in inkomen en toekomstige afzet geen algemeen goed in de melkveesector en denken in diversiteit al helemaal niet. Het ene kamp bestookt het andere kamp steeds met argumenten passend bij zijn eigen visie op de wereld. En beide kampen hebben gelijk…alleen zouden ze dat wat vaker tegenover elkaar moeten toegeven. Het heeft alles te maken met een Low External Input (lage kosten) strategie versus een High External Input strategie en met andere bedrijfsstijlen.

Dit zou het moment moeten zijn om met zijn allen harder in te gaan zetten op diversiteit, laat vele bloemen bloeien. Alleen begint dat bij wederzijds erkennen van verschillende routes naar de toekomst en die serieus naast elkaar uitwerken en ook onafhankelijk vergelijken (op de 3 P’s). Wat zeker niet nuttig is: een vooringenomen, slecht onderbouwde en flink ingekleurde stellingname door een bestuursvoorzitter van wat heet een onafhankelijke onderzoeksinstelling te zijn.

Meer info op deze website.